Во деновите кога Црквата го празнува Рождеството на Пресвета Богородица, погледот не може да не се насочи и кон оние преку кои Бог ја подготвил оваа голема тајна – светите и праведни богоотци Јоаким и Ана. Нивната животна приказна е приказна за долгото чекање, за молитвата што не престанува и за довербата во Бога дури и тогаш кога човечката надеж изгледа речиси исцрпена.
Јоаким бил од Давидовиот род, а Ана од свештеничкиот род, и двајцата живееле побожен и богоугоден живот. Иако биле во напредна возраст и немале деца, тие не дозволиле болката да ги оддалечи од Бога. Напротив, токму во својата бездетност уште посилно се прилепиле кон молитвата. Според црковното предание, тие живееле во голема побожност, од своите приходи одвојувале за храмот и за сиромашните и со години го носеле својот крст со трпение.
Во времето во кое живееле, бездетноста не била само лична семејна болка, туку често била причина човекот да биде презиран и понижуван од околината. Јоаким и Ана ја чувствувале таа болка, но не дозволиле човечкиот суд да ја надвладее нивната вера. Тие не престанале да се молат и не престанале да се надеваат.
И токму тука се наоѓа првата голема порака од нивниот живот: човекот не треба да престане да Му се моли на Бога само затоа што одговорот не доаѓа тогаш кога тој го очекува. Бог не заборава. Божјото молчење не значи Божјо отсуство, а Божјото „не сега“ не значи „никогаш“.
Најубаво оваа тајна ја чувствуваме во богослужбените песни на празникот. Црквата пее за „неплодниот корен“ од кој израснал живоносен сад – Пресветата Богородица. Она што човечките очи го гледале како неплодност, Бог го претворил во почеток на најголемата радост. Од старите и бездетни Јоаким и Ана се родила Онаа која ќе стане Мајка на Спасителот и преку која Христос ќе влезе во светот.
Затоа Рождеството на Пресвета Богородица не е само семејна радост на едни родители. Тоа е почеток на исполнувањето на големата тајна на нашето спасение. Богородица не е случаен лик во историјата на човештвото. Таа е онаа која, според зборовите на празничната богослужба, станува „палата на Светлината“ и „книга на Словото на животот“, Онаа преку која Христос ќе биде воведен во светот за спасение на човечкиот род.
Затоа и светата Црква со посебна љубов ги прославува нејзините родители. Свети Јован Дамаскин, во својата беседа за Рождеството на Пресвета Богородица, со восхит им се обраќа на Јоаким и Ана како на „блажени сопружници“, преку кои на Творецот Му бил принесен „дар над секој дар“ – Мајката на Господа. Во нивното родителство тој ја гледа подготовката на патот кон неискажливото воплотување на Синот Божји.
Но можеби најубавото нешто што можеме да го научиме од Јоаким и Ана не е само дека Бог на крајот ја исполнил нивната молитва. Уште поважно е како живееле додека го чекале одговорот.
Тие не рекле: „Бидејќи Бог не ни дава, ќе престанеме да веруваме.“ Не рекле: „Бидејќи нашата молитва сè уште не е исполнета, значи дека Бог нè заборавил.“ Не ја претвориле својата болка во горчина. Тие чекале. Се молеле. Трпеле. И Му верувале на Бога.
Токму затоа нивниот живот е толку важен и за современиот човек. Ние живееме во време во кое сакаме сè веднаш. Молитвата сакаме веднаш да биде исполнета, проблемот веднаш да исчезне, болката веднаш да престане, а она што го бараме да го добиеме во моментот кога ќе го побараме. Кога тоа нема да се случи, лесно почнуваме да се прашуваме дали Бог нè слуша.
Јоаким и Ана нè учат на нешто сосема поинакво: да Му веруваме на Бога и кога не го разбираме Неговиот план. Тие не знаеле дека нивната молитва ќе биде одговорена со раѓањето на Пресветата Дева. Не знаеле дека нивната ќерка ќе стане Мајка на Господа. Не знаеле дека нивната лична болка ќе стане дел од најголемата радост на човештвото. Тие само се молеле. А Бог го знаел остатокот.
Колку често и ние денес гледаме само еден мал дел од својот живот и поради тоа мислиме дека Бог молчи? Можеби токму во она што денес ни изгледа како затворена врата се подготвува нешто што сè уште не можеме да го разбереме. Тоа не значи дека секоја наша желба ќе биде исполнета онака како што сакаме, туку дека верникот учи да Му го предаде својот живот на Бога со доверба.
Рождеството на Пресвета Богородица затоа е празник на надежта. Тоа е празник кој ни кажува дека од она што човекот го смета за бесплодно, Бог може да изведе живот; од долгото чекање може да израсне радост, а од тивката молитва може да започне нешто што ќе има вечни последици.
Не случајно празничниот кондак ги спојува Јоаким и Ана со Адам и Ева, говорејќи дека со раѓањето на Пресветата Дева едните се ослободиле од срамот на бездетноста, а човечкиот род започнал да се приближува кон ослободувањето од смртта и распадливоста. Така личната радост на двајцата праведни старци станува радост за целото човештво.
Од нивниот дом, од нивната молитва и од нивната старост, се раѓа Онаа преку која ќе дојде Христос. И затоа, кога денес ги спомнуваме светите Јоаким и Ана, не ги гледаме само како родители на Пресвета Богородица. Ги гледаме како пример за сопружници кои не дозволиле долгогодишната болка да ја уништи нивната вера; како родители кои своето дете го примиле како Божји дар; како луѓе кои научиле да чекаат без да очајуваат и да се молат без да Му поставуваат услови на Бога.
Нивната приказна нè повикува и ние да не очајуваме во своите безизлезни состојби. Можеби нашата молитва не е за дете. Можеби е за здравје, за семејство, за човек кого го сакаме, за помирување, за решение на некоја тешкотија или едноставно за сила да го издржиме денот. Бог ја знае нашата болка и ја знае нашата потреба.
Но од Јоаким и Ана учиме дека најважно не е само да добиеме што бараме, туку да не ја изгубиме верата додека чекаме.
Затоа денес, заедно со целиот православен свет, да им се помолиме на светите и праведни богоотци Јоаким и Ана да бидат наши молитвени застапници пред Бога, да ги укрепуваат семејствата, да им помагаат на родителите, да ги утешуваат оние што долго чекаат на својата радост и да нè научат со трпение и доверба да ја примаме Божјата волја.
Зашто она што започнало како тивка молитва на двајца старци, по Божјата промисла станало радост за целото создание. Како што пее Црквата, денес се радуваат и небото и земјата, зашто од праведните Јоаким и Ана им засветли на ангелите и на луѓето општата радост – Пресветата Дева Марија.
Свети праведни богоотци Јоакиме и Ано, молете Го Бога за нас, да не нè остави без надеж во нашите искушенија, да ни даде трпение во чекањето и вера во Неговата промисла, та и ние со благодарност да можеме да кажеме: „Слава Ти, Господи, за сè!“
Каменичка Епархија
